امیر تاجمیر خان استرکی بختیاری
پس از انقراض سلسله ی اتابکان لر بزرگ رهبران قدرتمند ایل بختیاری خارج از فرمان حکومت مرکزی به صورت ملوک و طوایفی اداره امور ولایت لر بزرگ را بر عهده داشتند با روی کار امدن سلسله ی صفویی در ایران و تسلط انان بر تمام ممالک و ولایات ایران یکی از رهبران قدرتمند بختیاری به نام امیر تاجمیرخان استرکی بختیاری که پدر در پدر میر و میرزاده ی الوار بختیاری بود وبا هیچ کس رام نشده بود از وفور عقیدت و اخلا ص به درگاه پادشاه صفویه رهسپار گردید و پیش کشی های لایق گذرانید و بواسطه ی این امر مورد الطاف پادشاه قرار گرفت و به خلعت گرانبها سرفراز گردید امیر تاجمیر خان با تکیه بر قدرت خانوادگی به پشتوانه ی فرمان حکومتی توانست ولایت لربزرگ رامتحد وسامان دهدوبگونه ای که نظام کوچ نشینی مبتنی بر دامپروری رواج پیدامی کندبدین سبب ولایت لربزرگ در گردونه ی نظام مالیاتی حکومت مرکزی قرارمی گیرد وپرداخت مالیات از مردمی که تا قبل از سلسله ی صفوی به صورت خود مختار اداره می شدند کاری بسیار دشوار بود به خصوص در دوره ای که سران ورهبران درایل صاحب قدرت شده بودند اما بیعت رهبرو حاکم بختیاری با پادشاه صفوی و اطاعت از فرمان حکومتی منوط به پرداخت مالیات سالانه از عشایر لر بزرگ به خزانه ی دولت مرکزی محسوب می شد این امر خطیر از عهده ی امیر تاجمیرخان خارج گردید وتوسط پادشاه صفوی گرفتار وبه قتل رسید این مطلب را امیراشرف خان بدلیسی مولف کتاب شرفنامه تائید می نماید ودر (ص76) می نویسد درسنه اربع وسبعین وتسعمایه (974)ه.شاه طهماسب صفویسرداری الوساد (طوایف ) لربزرگ راکه مشهورند به بختیاری به تاجمیر استرکی که عمده ی عشایرآن قوم بود تفویض کرده بود که هر ساله مبلغ خطیربروجه تقبل به دیوان اومیداده باشد تاجمیردر اداء ان مبلغ عاجز امد بدین سبب بدست شاه طهماسب بقتل رسید بعد از قتل او شاه طهماسب پیشوایی آن قوم را به میرجهانگیرخان بختیاری که او نیزاز جمله متعینان ان الوس (طایفه)است ارزانی داشت آنچه را که از منابع دوران صفویه استنباط می شود علاوه برامیرتاجمیرخان و امیرجهانگیرخان یکی دیگراز بزرگان این طایفه بنام امیر شاحسین نیز نامزد حاکمیت قوم بختیاری بوده است و این سه فرمانروا یکی پس از دیگری برای کسب قدرت در رقابت بودند بنا بر نوشته های مولف کتاب تاریخ عباسی یا روزنامه ی ملا جلال که وقایع نگار دوران صفویه است امیرتاجمیرخان بعلت عدم پرداخت ما لیات زندانی می شودوامیرشاحسن به جای وی حاکم بختیاری می گرد وسپس امیرشاه حسین ازفرمان حکومت مرکزی سر باز زد وشورشی را در منطقه ی بختیاری علیه پادشاه صفوی به خا طر مالیاتاهی سنگین به را انداخت ودر ادامه می افزاید که امیر تاجمیر خان مجددا اززندان آزاد وبه حکومت بختیاری ابقا گردید اما طولی نکشیدامیر تاجمیرخان با مخالفت روسای ایل به رهبری امیر شاه حسین مواجه گردید و از پرداخت مالیات معوقه عاجز امد و سرانجام توسط پادشاه صفوی به قتل رسید سومین فرمانروایی قوم یعنی امیر جهانگیرخان هنگامی فرمان حاکمیت قوم خود رادریافت نمود که می بایستی سالانه بهای ده هزار استر را بعنوان مالیات به حکومت مرکزی پرداخت نماید فرمانروایی جوان با دو شکل اساسی روبرو بود یکی اینکه مخالفت امیر شاه حسین با هم پیمانانش در پرداخت مالیات دوم اینکه پرداخت مالیات سنگین که حاکمیت وی را تضمین می کرد امیر جهانگیر خان که شرایط سخت و بهرانی را پذیرفته بود بایک تدبیر زیرکانه یک کنفدراسیون ایلی تشکیل داد ابتدا با کمک دولت مرکزی رقیب سیاسی خود امیر شاه حسین را با هم پیمانانش از سر راه خود برداشت و سپس جهت سهولت در امر جمع اوری ما لیات طوایف تحت فرمان خویش را به دو شاخه ی هفت لنگ و چهارلنگ تقسیم نمود و بزگان و کلانتران چهار لنگ و هفت لنگ را وادار نمور تا در جوار قلعه ی خود در بنه وار خانه بسازند با چنین تدبیری توسط بزرگان و کلانتران ایل توانست به سهولت مالیات را جمع اوری نمود و از ان پس بنه وار که مقر زمستانی امرای بختیاری بود چهار و هفت نام گرفت و عشایر بختیاری از لحاظ جغرافیایی و طوایف سببی و نسبی به دو شاخه ی چهارلنگ و هفت لنگ معروف گردیدندو از ان پس ایل بختیاری به عنوان ایلی قدرتمند در تاریخ ایران شهرت پیدا می کند و سلسله ی خوانین استرکی که امیرتاجمیرخان در دوران شاه طهماسب صفوی ان را پایه گذاری نمود به مدت سه قرن بر سرتاسر ولایت بختیاری حکم فرما بودند و توانستند اتحاد و انسجام این ایل بزرگ را تداوم بخشند در تاریخ برای خود و ایل خود نامی نیک به یادگار بگذراند اثر و خرابه های به جا مانده از دوران این خوانین در سرتاسر مناطق بختیاری در ییلاق و قشلاق انان مانند شهر سنگی بنه وار چهاروهفت قلعه ی سردشت – قلعه ی صلواتی – قلعه ی چغاخور – قلعه ی خلیل ابادو چغاگرگ تونل کهرنگ و صدها اثاردیگر بیانگر این ادعاست کتیبه ی سنگی شهر بنه وار در قلب منطقه ی قشلاقی ودر دامنه ی کوه های زاگرس میانی سند زنده ی دیگری است از اقتدار و عظمت این خاندان بزرگ است بازنویسی متن کتیبه ی امیر تاجمیرخان استرکی بختیاری در بنه وار چهارهفت
( قد متعنا فی عمارتک بنعت عن رفعت العزتک حضرت قدوت العارفین و برهانک متقن مقتدار باب الصلات ولیقین خلا صدود ان اولاد سید المرسلین ابوالحسن علی بن و علی اولادالحسین قد من الله مرجوع العارفین و الاحضرت امارت و ایالت ما رفعت دستگاه نظارت الحکومتوالعز ولااقبال جهانگیر سلطان و الاحضرت مستطاب حاجی الحرمین خلا امیر تاجمیر بختیاری سنه اربع سبعین و تسعمایه)(سال۹۷۴ هجری قمری)
منابع مورد تحقیق:
۱) تاریخ مفصل کردستان(شرفنامه بدلیسی)
۲)عالم آرای عباسی جلد دوم
۳)تاریخ عباسی یا روزنامه ی ملا جلال
۴)کتیبه ی امیر تاجمیرخان در بنه وار چهار وهفت

کتیبه ی امیر تاجمیر (استرکی) بختیاری واقع در شهر سنگی بنه وار چهار و هفت
بختیاری یادگار دوران صفویه(سال ۹۷۴هجری قمری )

آثار وبقایای ساختمان مهمان سرای شهر سنگی بنه وار چهار و هفت بختیاری